volg ons

Actueel

"Oproep: plaats bewoner en mantelzorger samen met professional terug in regie"

zaterdag 16 mei 2020

Na inmiddels acht weken is de sluiting van zorglocaties voor steeds meer ouderen en hun mantelzorgers niet meer dragelijk. Bestuurders Frank Kodden (Driezorg) en Marco van Alderwegen ( Zonnehuisgroep IJssel-Vecht) zien de worsteling die dit bij mensen en medewerkers teweegbrengt. Ze willen dan ook de dialoog aangaan over eigenregie in de regio om sneller te kunnen schakelen. In plaats van te wachten op de uitkomsten van de landelijke pilot die nu loopt. 

Sinds 11 mei draait er een pilot waarbij 25 verzorgings- en verpleeghuizen hun bezoekregels hebben versoepeld. Familie en naasten mogen, beperkt tot één vaste persoon, weer op bezoek bij bewoners. ‘We vragen ons af of de uitkomsten van deze pilot algemeen toepasbaar zijn. Elke zorghuis is anders’, aldus de bestuurders. Daarbij mag naar hun idee het tempo van de versoepeling hoger. ‘We zien het verdriet van onze bewoners, het gemis. Dat mag wat ons betreft niet te lang meer duren.‘

Om de discussie breed te voeren, hebben Kodden en Van Alderwegen een opiniestuk geschreven (en niet zoals in de Stentor staat vermeld namens de gehele regio). ‘Dit zijn onze gedachten over het regionaal versoepelen van de bezoekregels en of een landelijke pilot hierbij het antwoord is. Binnen zorgorganisaties is zoveel expertise, dat wij ervan overtuigd zijn dat die prima zelf de regie kunnen voeren over de versoepeling van de bezoekregels.’ Daarbij staat veiligheid voorop om besmettingen met corona te voorkomen. ‘Bij uitbraak van virussen, zoals bijvoorbeeld Noro, hanteren we een strikt beleid waarbij bezoek wel mogelijk is. En dat werkt. Waarom nu ook niet deze werkwijze hanteren?’, aldus de bestuurders. ‘Bezoek is essentieel voor onze ouderen en hun mantelzorgers. Ze snakken naar contact. Daarom willen wij graag onze bezoekregels versoepelen, natuurlijk met alle veiligheidsoverwegingen meegenomen'.

OPINIESTUK

Geef de bewoner, mantelzorger en professional weer de regie

Sinds de week van 15 maart is Nederland geleidelijk in een intelligente lockdown. Een lockdown waarbij iedere burger van Nederland wordt gevraagd om zich te houden aan de landelijke richtlijnen, maar tegelijk zelf verantwoordelijk te blijven voor het nadenken over nut en noodzaak van elke eigen handeling. Sinds 20 maart geldt de aanwijzing van het kabinet waardoor geen bezoek meer toegestaan is in verpleeghuizen. Het besluit is genomen om de kans zo klein mogelijk te maken dat kwetsbare bewoners en medewerkers in het verpleeghuis het virus krijgen. Het besluit is in lijn met het advies van (RIVM-) deskundigen over het beperken van contacten en in het bijzonder het beperken van bezoek aan bewoners met een kwetsbare gezondheid. In de regio Zwolle was de sluiting van de locaties al een paar dagen eerder van kracht, maar we voelden ons gesteund door de landelijke beleidslijn 'flatten the curve'.

Iedereen begreep dat de genomen maatregelen grote sociaal-emotionele gevolgen zouden hebben. Partners, kinderen of andere naasten die niet meer op bezoek komen bij hun geliefde. Juist in een periode waarin mensen elkaar hard nodig hebben. Het beeldbellen kreeg net als het praathuis een enorme boost en zijn als alternatief contact geïntegreerd in het dagelijks leven in verpleeghuizen. De lokale samenleving liet van zich horen en omarmde onze bewoners en medewerkers met applaus en hartverwarmende acties. Vele initiatieven (muziekoptredens, hoogwerkers, tekeningen etc.) werden in beeld gevangen door de pers en kregen de aandacht van de sociale media. En daar begon al de spanning zichtbaar te worden: wat goed en leuk is voor de een, kan ergeniswekkend of kwetsend uitwerken op de ander. 

In de beginfase van de crisis werd iedereen verrast. We werkten op basis van eigen kennis en ervaring van infectiepreventie, we werkten samen in de regio en namen daar steeds de centrale decreten van de overheid en het RIVM in mee. En...het effect was er. Niet alleen landelijk, maar ook op onze locaties nam het aantal zieken af. Onze kennis, harde werken, naleven van de richtlijnen en begrip van iedereen, gecombineerd met de landelijke maatregelen hadden effect. Wat een kracht en creativiteit schuilt er in de samenleving, hoe mooi om te zien.  

Deze trend zorgt ervoor dat we, na acht weken, weer trachten om langzaam het gewone leven op te pakken, of te starten met een aangepaste manier van leven met de ervaringen uit de corona crisis in onze broekzak. Het kabinet heeft een nog niet volledig uitgewerkt pakket aan maatregelen opgesteld om beheerst uit de lockdown te kunnen komen. Dat dat hier en daar tot veel interpretatieverschillen leidt is inmiddels wel duidelijk.

Voor de terugkeer van het bezoek in de verpleeghuizen is bedacht dat op 25 locaties in Nederland gecontroleerd ervaring kan worden opgedaan waarna -als dat goed gaat - de volgende stap kan worden gezet door de versoepeling van de bezoekregeling breder uit te rollen in Nederland. 

Maar wat moet nu de uitkomst zijn van deze 'pilots' om te bepalen dat meerdere verpleeghuizen in Nederland weer open mogen? En gaan we daarmee niet voorbij aan de uniciteit van iedere verpleeghuisbewoner en diens familie? Deze aanpak met pilots wekt de suggestie dat we er met algemene afspraken en decreten er weer uit kunnen komen.Onze ervaringen van de afgelopen weken zeggen ons echter iets anders. We geloven dan ook niet dat deze route ons navigeert naar een weg naar het nieuwe normaal maar eerder tegenhoudt in ons tempo om locaties weer te openen.

Waar geloven wij dan wel in? In een intelligente heropening! Vertrouwen in de kennis en kunde en creativiteit van de lokale organisaties. Vertrouwen in de intelligentie van de kwetsbare oudere en zijn/ haar mantelzorger, van onze professionele medewerkers. Van al die mensen die zich ook al weken aan de intelligente lockdown houden. 

We vrezen, dat zo snel als dat de lockdown is ingevoerd, deze niet weer worden teruggedraaid en we nog weken onderweg zijn voordat mensen hun familie weer mogen zien. Na 8 weken inmiddels is het voor steeds meer ouderen en hun mantelzorgers niet meer dragelijk om elke eigen bewegingsruimte en zeggenschap over het eigen leven te zijn ontnomen. We zien dat op sommige plaatsen hekken worden geplaatst om mensen binnen te houden. Dat lijkt ons niet wenselijk. We zien ook dat mensen ‘s avonds toch stiekem naar binnen en buiten gaan. We snappen dat. 

Het kwaliteitskader verpleeghuiszorg ademt persoonsgerichte, contextgedreven zorg en aandacht uit waarbij uitgegaan wordt van kwaliteit van leven, zingeving en eigen regie. Waar zien we die elementen terug in het spoorboekje? Wat rechtvaardigt om verpleeg- en verzorgingshuizen in heel Nederland over één kam te scheren en uit te gaan van de aanname dat een geconditioneerde proef van 25 pilot organisaties inzicht geeft in een veilige en verantwoorde “heropening”? Is dat de angst die ons stuurt of de zorgvuldigheid waarmee wij denken voor de kwetsbaren in onze samenleving te moeten zorgdragen. En als het het laatste is, waar wordt dan de stem van die oudere en familie mee gewogen? 

Naast deze 'pilots' wordt op verschillende plekken allang op indicatie bezoek wel toegelaten. Het begon met uitzonderingen bij bewoners die terminaal zijn of waarbij de partner een positief therapeutisch effect heeft op zeer onrustige bewoners.  En die indicatie ruimte wordt langzaam ook opgevoerd. 

We zouden dat de intelligente heropening noemen! 

Het gesprek met bewoner, mantelzorger en zorgprofessional om te bepalen voor welke bewoners het bezoek heel belangrijk is én de bewoners waarvoor het bezoek eigenlijk helemaal (nog) niet helend en goed is. De nuance en daarmee maatwerk, helpt ons beter dan sturen op algemeenheden en het gemiddelde. De dialoog tussen bewoner, familie en professionals is een belangrijke sleutel voor een intelligente ontsluiting van de verpleeghuizen en niet de 25 pilots in Nederland die tot algemene uitspraken gaan leiden en per definitie niet passen op alle situaties. Dit is dé kans om persoonsgerichte zorg werkelijk handen en voeten te geven. Professionals, familie en bewoners centraal stellen in de ontsluiting naar het nieuwe normaal.  Dit is de kans, om uit te gaan van de professionaliteit van de zorgorganisaties als het gaat om infectiepreventie en alleen daar waar gevraagd, te ondersteunen, in plaats van in de controlekramp te schieten. Want laten we eerlijk zijn, wij als zorgorganisaties kennen de lokale mogelijkheden toch het beste.

 

 

« naar overzicht