volg ons

Verhalen van cliënten

Mevrouw Kolkman, bewoner Arcadia

"Het blijft van belang om de oorlogs- en bevrijdingsverhalen met elkaar te delen"

Mevrouw Kolkman, bewoner Arcadia

Terugdenkend aan de Bevrijding

Mevrouw Kolkman (bewoner Driezorg locatie Arcadia) heeft als klein meisje de oorlog meegemaakt. Ze merkte tijdens vakanties met haar broer en schoonzus, jaren na de oorlog, dat herinneringen snel vervagen. Daarom besloot zij haar ervaringen van de Tweede Wereldoorlog en de bevrijding op te schrijven. ‘Het is belangrijk om dit vast te leggen, en het niet te vergeten. Op deze manier blijft de herinnering, en kunnen ook mijn kinderen, neven en nichten de verhalen doorgeven.’ Mevrouw Kolkman was een nieuwsgierig kind, die zich, ondanks haar jonge leeftijd in de oorlog, nog veel kan herinneren van de situatie thuis en alle gebeurtenissen.

Oorlogsjaren

Als 9 jarig meisje woont mevrouw Kolkman op een boerderij in Westdorp in Drenthe. In het begin van de oorlog merkt ze weinig spanning thuis en in het dorp. Eigenlijk is het wel interessant dat er soms mensen van buiten het dorp op hun boerderij langskomen, om, bijvoorbeeld, aan te sterken. Dat geeft reuring! Maar tegen het eind van de oorlog neemt de spanning toe. In huis door ongerustheid bij haar ouders en door de onderduikers die bij de familie verblijven, maar ook in het kleine dorp: de saamhorigheid verdwijnt als de NSB-ers steeds meer tegenover de bewoners komen te staan. Mevrouw Kolkman weet heel goed dat ze niks mag vertellen over wat er thuis speelde, of dat haar broer moet onderduiken om niet te werk gesteld te worden.

De bevrijding nabij

Op een zondag begin april 1945 gaat het gezin naar de kerk en al in het begin van de dienst, stormt een dorps bewoonster binnen met de boodschap: ‘Kom gauw, er zitten overal Duitsers!’ De kerk stroomt leeg en iedereen gaat snel naar huis. Twee dagen later zoekt mevrouw Kolkman samen met haar familie en een aantal anderen schuilplaats in de kelder van de boerderij. ‘Via Radio Oranje en wat geruchten hadden we in die dagen ervoor al wel begrepen dat de bevrijding nabij was’, vertelt mevrouw Kolkman. Een dezer dagen slaan de Duitsers op de vlucht, maar niet zonder slag of stoot. Vijf uur lang wacht de familie in de kelder, met de geluiden van het schieten en granaten boven het hoofd. Een boerderij verderop werd geraakt door een granaat en vloog in de brand. Angstige uren: ‘Wat zal er nog meer gebeuren? En zullen ze er allemaal goed uitkomen?’

Na deze zenuwslopende uren komen er Poolse soldaten de boerderij binnen en is de bevrijding werkelijkheid! ‘’s Avonds liep het hele dorp uit toen Canadese tanks binnen reden. Zij deelden wit brood en chocola uit. Zulk lekker wit brood’, vertelt mevrouw Kolkman.

Ze kan zich vooral de opluchting nog goed voor de geest halen. ‘Het was een hele bijzondere dag: van de angstige uren naar de bevrijding. Het was feestelijk, en we waren God dankbaar voor de bevrijding en het feit dat we als gezin nu weer samen konden zijn, omdat mijn ondergedoken broer nu ook naar huis kon komen.’

Levendige herinneringen

Elk jaar in de periode rondom Bevrijdingsdag denkt mevrouw Kolkman extra aan dit verhaal. Door programma’s op tv, of artikelen in de krant komen herinneringen boven. Zo ook in 2015, toen gevierd werd dat Nederland 70 jaar vrij was. Toen heeft zij het verhaal van haar man opgeschreven en dit samen met bijzondere kussens aan haar kinderen gegeven. ‘Mijn man komt uit een schippersgezin en tijdens de oorlog werd hun boot door de Duitsers ingezet om Nederlandse spullen naar Duitsland te vervoeren. De hongerwinter bracht hij door met zijn vader in een Duitse haven: de boot was vastgevroren en er was nauwelijks te eten. Pas in augustus konden zij terugkeren naar Nederland, om toen pas echt de bevrijding te ervaren. In de Bremerhaven ruilde hij spullen voor Duitse marine kleding, mooie stof!’ En daar heeft mevrouw Kolkman 70 jaar later kussens van gemaakt, als blijvende herinnering aan de bevrijding.

En niet alleen in de periode rondom Bevrijdingsdag komen de verhalen naar boven: ‘Ook wanneer ik op het journaal de beelden zag van de oorlog in voormalig Joegoslavië. En die voorbeelden kennen we vandaag de dag nog steeds, waarin landen elkaar bevechten. Daardoor blijft het van belang om de oorlogs- en bevrijdingsverhalen met elkaar te delen’, besluit ze.



 

« naar overzicht